Gezonde kinderopvang

Kinderopvangorganisaties spelen, net als ouders, een rol bij het aanleren van een gezonde leefstijl bij jonge kinderen. Het goede voorbeeld geven en structureel de gezondheid van kinderen bevorderen heeft een groot effect. Gezonde voeding (vastgelegd in een voedingsbeleid) en bewegen zijn twee belangrijkse aspecten. Maar onder gezonde kinderopvang valt nog veel meer.

Gezondheidsthema's

Gezondheidsthema’s in de kinderopvang:

 

Voeding

Kinderen horen in de kinderopvang verantwoorde en gezonde voeding te krijgen. Kinderen zijn volop in de groei en hebben dus eten en drinken nodig met voldoende energie en voedingsstoffen. Omdat er in de kinderopvang gedurende de dag diverse eet- en drinkmomenten zijn is een grote rol weggelegd voor pedagogisch medewerkers in het aanleren van gezonde voedingsgewoonten. Hoe pedagogisch medewerkers dit doen moet zijn vastgelegd in het voedingsbeleid van de kinderopvangorganisatie. Het Voedingscentrum omschrijft op haar site een 3-stappenplan voor een gezond voedingsbeleid voor kinderdagverblijven. Ook is er volop informatie te vinden over een gezonde voeding voor kinderen in de leeftijd van 4 tot 13 jaar.

Voedselveiligheid

De Warenwet stelt eisen aan de voedselveiligheid in de kinderopvang:

  • zuigelingenvoeding moet worden bereid op een plek die strikt gescheiden is van de verschoonplek
  • uit een kraan die gebruikt wordt voor handen wassen en het verschonen van kinderen mag géén water getapt worden voor zuigelingenvoeding
  • schone flessen en spenen moeten bewaard worden op een schone en droge doek of flessenrek.

Daarnaast moet de keuken aan allerlei eisen voldoen, zoals: er moet voldoende ruimte zijn om een scheiding aan te brengen tussen vuile en schone producten en tussen rauw en bereid voedsel, er moet een afsluitbare opbergruimte zijn voor materialen en droge producten, er moet een koel- of diepvries bewaarruimte zijn, etc. Kindercentra moeten voldoen aan al deze en de overige eisen in de Warenwet.

De Brancheorganisatie Kinderopvang heeft een hygiënecode voor kleine instellingen in o.a. de kinderopvang opgesteld. Het is een praktijkhandleiding en een hulpmiddel om de voedselveiligheid te bevorderen zodat maaltijden en verstrekte producten kinderen en personeel niet ziek maken. De hygiënecode is gebaseerd op de gestelde eisen in de Warenwet.

Bewegen

De basis voor een goede motorische ontwikkeling wordt al gelegd in de eerste zes maanden van een baby. Door veel en gevarieerd te bewegen leert een kind vele bewegingen onder de knie te krijgen. Bewegen is ook belangrijk bij het leren van taal. Kinderen leren begrippen als onder, boven, over, achter, links en rechts alleen door zich deze begrippen bewegend eigen te maken. Kinderen die veel (buiten) spelen zijn beter toegerust om gezond en evenwichtig op te groeien. Zij hebben relatief minder kans op ongevallen en zullen bij ziekte ook sneller herstellen. Ook zijn zij mentaal sterker. Al met al lopen zij minder gezondheidsrisico’s.
Kijk voor meer informatie over bewegen (in de kinderopvang) op kenniscentrumsportenbewegen.nl/kinderopvang.

Seksuele ontwikkeling

Alle kinderen maken een seksuele ontwikkeling door. Kinderen verkennen in hun eigen tempo het eigen lichaam en dat van anderen. Vaak is seksualiteit voor volwassenen een meer beladen onderwerp dan voor kinderen. Het is dus van belang dat de opvoeder vanuit een ‘kinderbril’ het gedrag van het kind bekijkt en zich afvraagt of het gedrag hoort bij de ontwikkeling en leeftijdsfase. Als twee kinderen samen spelen, is het van belang te kijken of het spel met wederzijdse instemming plaatsvindt. Ook is het belangrijk dat de kinderen in min of meer dezelfde ontwikkelingsfase zitten. Als er een groot leeftijdsverschil is tussen kinderen, zitten ze in verschillende ontwikkelingsfases en hebben dus ook andere behoeftes. Als twee kinderen van vier jaar samen doktertje spelen, doen ze dat omdat ze alle twee in dezelfde fase zitten: een fase waarin ze hun lichaam en gevoelens aan het ontdekken zijn. Een ouder kind, bijvoorbeeld van tien jaar, dat met een kind van bijvoorbeeld vier jaar doktertje speelt scheelt in zijn seksuele ontwikkeling te veel jaar van het kind van vier. Een kind van tien jaar is de fase van ontdekking al lang voorbij. Het is aan het begin van de puberteit en beleeft seksualiteit op een andere manier. Seksueel gedrag van kinderen wordt over het algemeen geaccepteerd binnen bepaalde grenzen. Maar die grenzen kunnen voor iedereen anders liggen. Dat is afhankelijk van de eigen waarden en normen van de beroepskracht, de waarden en normen van de kinderopvangorganisatie en/of de waarden en normen van de ouders.

Meer informatie over seksueel grensoverschrijdend gedrag tussen kinderen leest u in deel 3 van het Protocol ‘kindermishandeling en grensoverschrijdend gedrag’ voor de kinderopvang. Hier kunt u meer lezen over gezonde seksuele ontwikkeling van kinderen van 0 – 4 jaar en van 4 – 12 jaar.

Op gezondekinderopvang.nl vindt u meer informatie

Ga naar overzicht veiligheid & gezondheid