Kinderopvangtoeslag affaire

De problemen met de kinderopvangtoeslag zijn groot, heel groot. Op deze pagina een overzicht met alle informatie en het laatste nieuws over de kinderopvangtoeslag affaire. We hebben een meldpunt en diverse tips voor ouders die toeslag onterecht niet hebben gekregen of moe(s)ten terugbetalen.

Al sinds 2010 ondersteunt BOinK een aantal ouders die zwaar gedupeerd zijn door deze misstanden. Ook hebben we jaar in jaar uit de problemen aangekaart bij het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, in de media en bij de politiek. Helaas werden de signalen door de politiek niet opgepakt. Er is in de Tweede Kamer wel aandacht geweest voor de problemen met de kinderopvangtoeslag. Desondanks slaagden de SP en Groen Links er in 2014 niet in om in de Tweede Kamer voldoende steun te krijgen voor een onderzoek bij de Belastingdienst. Daarom heeft BOinK in juli 2019 op het NOS journaal, toen de aandacht voornamelijk nog naar de CAF 11 zaak (zie hieronder) ging, er terug moest worden gekeken naar alle zaken sinds 2010. En dat het om duizenden ouders ging (gaat). In 2010 zagen we al dat er over de voorgaande jaren (2008 en 2009) bij ouders toeslag werd teruggevorderd. We willen dat álle zaken opnieuw worden bekeken. Dat kost veel tijd. Ouders zijn best bereid om te wachten als in de tussentijd de terugvorderingen worden opgeschort.

Wat wij al die jaren hebben benadrukt is dat het niet alleen mís ging met de kinderopvangtoeslag, maar ook dat ouders zeer zwaar werden gestraft. Ouders moesten tot 5 jaar terug alle kinderopvangtoeslag terugbetalen ondanks dat ze konden bewijzen dat de toeslag wel was gebruikt om de kinderopvang te betalen.

Bent u ook gedupeerd? Dit kunt u doen

Kinderopvangtoeslag affaire

Er zijn grote fouten gemaakt door de Belastingdienst met het toekennen, stopzetten en terugvorderen van kinderopvangtoeslag. Duizenden ouders zijn slachtoffer.

Er is gebleken dat er duizenden gezinnen zijn benadeeld omdat de Belastingdienst in tientallen fraude-onderzoeken onrechtmatig heeft gehandeld en fouten heeft gemaakt. Bovendien is er zéér streng gecontroleerd of ouders recht hadden op kinderopvangtoeslag. Dit is in lijn met onze ervaring. We zijn de afgelopen tien jaar zeer regelmatig door ouders benaderd die werden geconfronteerd met het terugvorderen van de kinderopvangtoeslag. Het ging daarbij vaak om ouders die wel degelijk recht hadden op kinderopvangtoeslag maar waarbij door administratieve tekortkomingen, de Belastingdienst tot terugvorderingen was overgegaan. De inmiddels opgestapte staatssecretaris Snel (Financiën) heeft toegegeven dat in deze procedures de Belastingdienst meermalen de fout is ingegaan. Ze baseerden hierbij beslissingen op onjuiste gegevens en hielden informatie achter. De commissie Advies Uitvoering Toeslagen (AUT) onder leiding van voorzitter en oud-minister van Piet Hein Donner, doet onderzoek naar hoe de Belastingdienst ‘rekening kan houden’ met de belangen van mensen. Ook de Auditdienst Rijk doet onderzoek naar de affaire.

Is er sprake van opzettelijke fraude?

We vinden al jaren dat het feit dat de Belastingdienst alle kinderopvangtoeslag tot vijf jaar terugvordert, een veel te zware sanctie is. Gezinnen raken hierdoor in grote financiële problemen. Mensen hebben soms zelfs hun baan en/of huis verloren. Ook zijn er ouders in de bijstand beland.

Er moet naar onze mening zorgvuldig worden vastgesteld of het daadwerkelijk om fraude gaat. Ook bij fouten in contracten, waarbij het zeer de vraag is of ouders over de kennis beschikken om te bepalen of een contract wel of niet aan de wettelijke voorwaarden voldoet, moet worden vastgesteld of dit daadwerkelijk aanleiding moet zijn om de kinderopvangtoeslag terug te vorderen. Opvallend is dat het in veel gevallen gaat om ouders voor wie door beperkte taal- en/of digitale vaardigheid het aanvragen van kinderopvangtoeslag veel te ingewikkeld is. Hierbij moet worden bedacht dat het om kinderopvangtoeslag gaat die wel degelijk is gebruikt om de rekening van de kinderopvang te betalen.

In de schuldhulpverlening

De toezegging dat alle lopende 170 CAF (Combiteam Aanpak Facilitators, een speciaal fraudeteam) rechtszaken voorlopig zijn stopgezet is op zich goed. Wij vinden echter dat er vanaf 2010 naar alle zaken moet worden gekeken waarbij de kinderopvangtoeslag is teruggevorderd. Er zijn immers ongetwijfeld al vele zaken afgerond de afgelopen jaren. Ook moet worden bedacht dat veel ouders geen beroep hebben kunnen doen op de sociale advocatuur maar ook niet over de middelen beschikken om (fiscale) juristen in te schakelen. Het is heel gebruikelijk dat ouders met twee kinderen twee of drie dagen per week gedurende een aantal jaar gebruik maken van kinderopvang. Wanneer deze ouders de kinderopvangtoeslag over vijf jaar moeten terugbetalen gaat het meteen over tienduizenden euro's. Bij schuldhulpverleningstrajecten blijkt de terug te betalen kinderopvangtoeslag inmiddels één van de grootste componenten te zijn.

CAF 11-zaak

De Belastingdienst heeft in 2014 onterecht de kinderopvangtoeslag bij 232 gezinnen stopgezet. Deze gezinnen maakte gebruik van gastouderopvang via een gastouderbureau uit Eindhoven. Ook deze moesten gezinnen moe(s)ten tot duizenden euro's kinderopvangtoeslag terugbetalen omdat zij deze volgens de Belastingdienst onterecht ontvangen zouden hebben. Deze zaak staat bekend onder 'CAF 11' (een van de 170 CAF zaken) en staat op zich. Deze ouders zijn inmiddels deels gecompenseerd.

Wij vragen concreet om de volgende drie acties:

  1. Kijk naar de feiten rond de zogenaamde Bulgaren-fraude (2011-2012). Maak de afweging of dit echt de aanleiding had moeten zijn om in de navolgende jaren de term 'fraude' te gebruiken bij een groot aantal zaken waarbij sprake zou zijn van onterecht ontvangen kinderopvangtoeslag. De belangrijkste vraag hierbij: ging het echt om verwijtbaar gedrag of was er sprake van administratieve onregelmatigheden? Daarbij is het natuurlijk ook van belang wie daadwerkelijk verantwoordelijk was voor het niet voldoen aan de administratieve verplichtingen.
  2. Kijk niet alleen naar de 170 lopende CAF zaken maar kijk vanaf 2010 naar álle zaken waarbij ouders over één of meerdere jaren de gehele kinderopvangtoeslag moe(s)ten terugbetalen.
  3. Kijk naar de wijze waarop tot op de dag van vandaag sanctionering plaats vindt. Is het echt redelijk om tot vijf jaar terug alle kinderopvangtoeslag terug te vorderen? Ook wanneer het, zoals in veel gevallen gaat om het niet volledig voldoen van de ouderbijdrage of administratieve, belangrijke tekortkomingen. Criteria hierbij zijn de vraag of ouders recht hadden op kinderopvangtoeslag, werkten beide ouders of werkte de alleenstaande ouder en is het geld daadwerkelijk gebruikt om de kinderopvangrekening mee te betalen?

Hoe kunnen we in de toekomst dit soort problemen voorkomen?

We hebben de afgelopen jaren veelvuldig overleg gevoerd met de Belastingdienst Toeslagen. Dit heeft helaas in veel gevallen de nu bekend geworden problemen niet kunnen voorkomen. Inmiddels werken we in het 'Verbetertraject kinderopvangtoeslag' goed samen met de Belastingdienst teneinde de aanvraagprocedure voor ouders eenvoudiger te maken. We hopen hiermee in de toekomst het aantal ouders die in de problemen komen sterk te beperken.

Meer over het Verbetertraject kinderopvangtoeslag

De rol van BOinK in deze affaire

Wij willen de belangen van de gedupeerde ouders zo goed mogelijk behartigen en willen uiteraard dat deze ouders gecompenseerd worden. We hebben een meldpunt waar gedupeerde ouders zich kunnen melden. We houden wij nauw contact met de Belastingdienst en het ministerie van Financiën. Dit heeft er onder andere voor ezorgd dat we 14 gedupeerde ouders konden uitnodigen voor een gesprek met minister Hoekstra (Financiën). We doen er alles aan om ervoor te zorgen dat het onderwerp op de (politieke) agenda blijft. Daarnaast zijn wij betrokken bij het Verbetertraject kinderopvangtoeslag van de Belastingdienst. Tijdens de bijeenkomsten over dit onderwerp beoordelen we de verbeterplannen van de Belastingdienst.

Ook gedupeerd? Dit kunt u doen.

Documenten kinderopvangtoeslag-affaire

Het laden van de documenten kan enkele ogenblikken duren

Meer over kinderopvangtoeslag